KNMI-zachte winters

Zachtere winters door klimaatveranderingen in hogere luchtlagen

20 oktober 2003 - "De invloed van de stratosfeer op het Nederlandse weer is groter dan die van El Niño". Dit is een van de stellingen bij het proefschrift van Michael Sigmond, getiteld: "On the coupling between the stratosphere and the troposphere". Dit proefschrift verdedigt hij op 27 oktober a.s. aan de Technische Universiteit Eindhoven (TU/e). Het onderzoek is uitgevoerd bij het KNMI in De Bilt en gefinancierd door de TU/e.

volgens Sigmond treed klimaatverandering door het versterkte broeikaseffect niet alleen op nabij het aardoppervlak, maar ook op grotere hoogten. Het onderzoek laat zien dat de veranderingen in de stratosfeer (de atmosferische laag tussen 15 en 50 km hoogte) in de winter leiden tot sterkere westenwinden in de onderste laag van de atmosfeer, de troposfeer. Hierdoor wordt meer relatief zachte oceaanlucht naar Europa getransporteerd.

Sigmond verhoogde in een klimaatmodel de hoeveelheid broeikasgassen afzonderlijk voor de verschillende luchtlagen. Er bleek toen dat alleen in de stratosfeer een verhoging van de hoeveelheid broeikasgassen in de winter leidde tot grote veranderingen in de wind in de onderste lagen van de atmosfeer. In een soortgelijk experiment waarbij alleen de hoeveelheid broeikasgassen onderin de atmosfeer werd verhoogd, traden deze windveranderingen niet op. Daaruit blijkt volgens de promovendus dat veranderingen in het windklimaat in de troposfeer voornamelijk veroorzaakt worden door klimaatveranderingen in de stratosfeer. De onderzoeker pleit er dan ook voor dat de stratosfeer goed wordt beschreven in de klimaatmodellen.

De berekeningen laten bovendien zien dat het versterkte broeikaseffect leidt tot een sterkere circulatie in de stratosfeer, hetgeen het herstel van de ozonlaag vermoedelijk enigszins zal versnellen.

Eerder dit jaar concludeerde het KNMI in zijn klimaatrapport dat de waargenomen opwarming in Nederland in grote lijnen in de pas loopt met de wereldwijde klimaatverandering. De opwarming werd bovendien versterkt doordat het vaker uit het zuidwesten waaide, vooral in de late winter en het vroege voorjaar. Het promotieonderzoek bevestigt het vermoeden dat dit veranderde windklimaat voornamelijk wordt veroorzaakt door stratosferische klimaatveranderingen.

Een samenvatting van dit proefschrift is te vionden op de website van het KNMI:
http://www.knmi.nl/~sigmond/proefschrift/NedSamenvatting.htm

(Bron: KNMI)
http://www.knmi.nl

Terug naar boven