Natuurkalender
Nieuws en agenda
Meedoen
Scholen
Projecten
Waarnemingen
Informatie soorten
Achtergrondinformatie
Links
Zoeken
Landbouw
Teken
Hooikoorts
Eikenprocessierups
Ganzen

Beenbreek


Kijk! Nieuwe buren in de natuur

Mijn naam is beenbreek. Ik woon op natte, zure en voedselarme gronden in heide- en veengebieden. Ik woon echter maar op een zeer beperkt aantal plaatsen in Nederland. Mede door de stijgende temperaturen in ons land vind ik het te warm worden.

Uiterlijk
Beenbreek (Narthecium ossifragum) is een plant met kruipende wortelstokken. De stengel is meestal aan de voet opstijgend. De onderste bladen zijn lijn-zwaardvormig; de stengelbladen klein en schedeachtig. De gele bloemen groeien in een vrij dichte tros, aan de buitenkant hebben de bloemen een brede groene middenstreep. Beenbreek bloeit hoofdzakelijk in de maand juli. De bloei duurt maar enkele weken; dit is erg kort voor een zomerbloeier. In de herfst valt de plant op door zijn prachtige helder oranje rijpe vruchten.

Naam
Lange tijd dacht men dat beenbreek botbreuken bij vee veroorzaakte. De meest waarschijnlijke verklaring hiervoor is, dat deze plant uitsluitend groeit op zure bodems, waar geen of nauwelijks kalk in zit. Vee dat in deze gebieden graast, krijgt dus niet genoeg kalk binnen om een stevig skelet te kunnen opbouwen.

Verspreiding in Nederland en klimaat
Beenbreek is een zeldzame plant van natte, zure gronden in heide- en veenstreken. Dankzij mycorrhiza (een samenwerkingsverband tussen schimmels en plantenwortels) is zij onder voedselarme omstandigheden in staat de weinige beschikbare voedingsstoffen efficiënt op te nemen.

Wereldwijd heeft de soort een beperkt areaal; hij komt alleen voor op sommige plekken in West-Europa. In Nederland staat hij op de Rode Lijst van planten. Vroeger was het een algemene soort van de pleistocene streken. Door ontginning, ontwatering en overal doordringende invloed van bemesting is hij tegenwoordig erg zeldzaam geworden. Het meest nog komt hij nog voor in Noord- en West-Drenthe, Zuidoost-Friesland, Twente, de westrand van de Veluwe en de zuidelijke helft van Noord-Brabant. Naast bovenstaande factoren kan het warmer wordende klimaat in de toekomst ook bijdragen aan de verdere teruggang van deze soort.

Bronnen

  • De Natuurkalender
  • Soortenbank.nl
  • Wikipedia Nederland
  • Weeda, E.J., Westra, R., Westra, Ch., Westra, T. 1994, Nederlandse, Oecologische Flora, KNNV Uitgeverij / IVN


  • Nieuwsberichten van De Natuurkalender over beenbreek
  • November 2004 - Rode Lijst en klimaatverandering


  • Natuurberichten over beenbreek
  • 20 september 2008 - Vipera verbindt...

  • Copyright © 2010 Leerstoelgroep Milieusysteemanalyse , Wageningen UR.